Mo

مولیبدنیم به رنگ خاکستری متالیک و در بسیاری از خصوصیات شبیه کروم و تنگستن است . و برای سخت و قوی کردن فولاد به کار می رود . این عنصر در سال 1778 توسط Carl Wilhelm Scheele دانشمند سوئدی کشف گردید . این عنصر قدرت اکسیداسیون بالا دارد .

این فلز در سال 1728 توسط Hjelm به صورت ناخالص آماده سازی شد. مولیبدن به صورت آزاد وجود ندارد اما بیشتر به فرم مولیبدن در طبیعت یافت می شود. ولفنیت و پاولیت سنگ معدن فرعی تر مولیبدن هستند.
مولیبدن از معادن تنگستن و مس تولید می شود. این فلز از واکنش هیدروژن و تری اکسید مولیبدن یا مولیبدات آمونیوم به صورت پودری به دست می آید.
این فلز سفید نقره ای دارای سختی بالا اما نرمتر و مفتول پذیرتر از تنگستن است. این فلز دارای ضریب کشسانی بالا و از فلزات تنگشتن و تانتالیم راحتتر به دست می آید و همچنین دارای نقطه ذوب بالاتر از این فلزات می باشد. این فلز یک عنصر آلیاژی با ارزش است که دارای سختی و مقاومت بالا است و در ساخت فولاد نیز از این عنصر اسفاده می شود. همچنین این فلز در درجه حرارت بالا باعث مقاومت بالای فولاد می شود.
از این عنصر برای آلیاژهای نیکلی مثل Hastelloys که دارای مقاومت بالا در برابر گرما و خوردگی است استفاده می شود. مولیبدن در دماهای بالا اکسید می شود. از این فلز به عنوان الکترود برای کوره های الکتریکی شیشه ای و آتشدانها استفاده می شود. این فلز همچنین برای کاربردهای انرژی هسته ای و موشک ها و لوازم یدکی هواپیماها کاربرد دارد. مولیبدن یک فلز ارزشمند و به عنوان کاتالیزور در پالایش نفت می باشد. این عنصر همچنین به عنوان مواد فیلامنتی در صنایع الکتریکی کاربرد دارد. این عنصر یک عنصر حیاتی برای رشد گیاهان به شمار می آید. سولفید مولیبدن یک ماده سودمند در مواد روغنی است. از نظر زیستی مولیبدن یک عنصر تثبیت کننده نیتروژن برای فرایندهای زیستی به شمار می آید.





اثرات مولیبدنیم بر روی سلامتی
بر مبنای آزمایشاتی که بر روی جانوران انجام شده، مولیبدنیم و ترکیباتش بسیار سمی هستند. در کارگرانی که در ایام کار در معرض مولیبدنیم - مس قرار دارند، شواهدی از اختلالات کبدی گزارش شده است. به علاوه، در کارگران کارخانه و ساکنین مناطقی از ارمنستان که میزان مولیبدنیم در آنجا بالاست، علائم نقرس مشاهده شده است. مهمترین عارضه درد زانو، دستها، پاها، تغییر شکل مفاصل و ادم مفاصل است.

اثرات زیست محیطی مولیبدنیم
مولیبدنیم بر روی محیط زیست اثر منفی ندارد.




خواص فیزیکی و شیمیایی عنصر مولیبدنیم :
عدد اتمی: 42
جرم اتمی:95.94
نقطه ذوب : C° 2623
نقطه جوش : C° 4639
شعاع اتمی : Å 2.01
ظرفیت: 6
رنگ: خاکستری متالیک
حالت استاندارد: جامد
نام گروه: 6
انرژی یونیزاسیون : Kj/mol 684.3
شکل الکترونی: Kr]5s14d5]
شعاع یونی : Å 0.65
الکترونگاتیوی: 2.16
حالت اکسیداسیون: 6
دانسیته: 10.280
گرمای فروپاشی : Kj/mol 32
گرمای تبخیر : Kj/mol 582
مقاومت الکتریکی : Ohm m 0.0000000534
گرمای ویژه: J/g Ko 0.25
دوره تناوبی:5

درجه اشتعال : در حالت جامد پودری اشتعال پذیر
شماره سطح انرژی : 5
اولین انرژی : 2
دومین انرژی : 8
سومین انرژی : 18
چهارمین انرژی : 13
پنجمین انرژی : 1
ایزوتوپ :
ایزوتوپ نیمه عمر
Mo-91 15.5 دقیقه
Mo-92 پایدار
Mo-93 3500.0 سال
Mo-94 پایدار
Mo-95 پایدار
Mo-96 پایدار
Mo-97 پایدار
Mo-98 پایدار
Mo-99 2.74 روز
Mo-100 پایدار
Mo-101 14.6 دقیقه

اشکال دیگر :
دی اکسید مولیبدنیم MoO2 و تری اکسید مولیبدنیم MoO3
کلرید مولیبدنیم MoClx [x=2-6]

منابع : کانی های مولیبدنیت وفولفنیت

کاربرد : تهیه فولاد ، رشته های الکتریکی گرمازاها ، موشک ، هواپیما و پوششهای محافظ در صفحات التهابی به کار برده می شود .